دانشنامه فرزند

چاقی
چاقی

دانشنامه فرزند: چاقی یک بیماری همه گیر و شایع در کشور ما می باشد، این شرایط افراد را در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری های جدی مانند دیابت نوع 2، بیماری های قلبی و سرطان قرار می دهد. منظور از چاقی داشتن شاخص توده بدنی 30 و بیشتر می باشد. شاخص توده بدنی یا BMI بر اساس قد و وزن فرد محاسبه می شود، عواملی نظیر سن، جنسیت، قومیت و توده عضلانی بر رابطه میان چربی و BMI تاثیر می گذارند. همچنین BMI میان چربی، عضله یا توده استخوانی فرقی قائل نمی شود، با این حال این شاخص به عنوان شاخص اضافه وزن در نظر گرفته می شود.

چه عواملی باعث چاقی می شود؟

مصرف کالری بیش از آنکه در فعالیت روزانه و ورزش می سوزانید در طولانی مدت می تواند منجر به چاقی گردد. با گذشت زمان این کالری های اضافی انباشته شده و باعث افزایش وزن شما می گردند. دلایل خاص چاقی شامل موارد زیر است:

  • داشتن یک رژیم غذایی ضعیف و سرشار از غذاهای پرچرب و پرکالری
  • سبک زندگی بی تحرک (غیرفعال)
  • عدم خواب کافی که می تواند منجر به تغییرات هورمونی گردد و در این صورت احساس گرسنگی می کنید و به غذاهای پرکالری متمایل می شوید.
  • ژنتیک بر نحوه پردازش بدن شما و بر انرژی و چربی ذخیره شده اثر می گذارد.
  • افزایش سن می تواند منجر به کاهش توده عضلانی و کند شدن متابولیسم بدن گردد و افزایش وزن ایجاد کند.
  • بارداری (به طور معمول از دست دادن وزن اضافه شده در اثر بارداری دشوار می باشد و ممکن است در نهایت منجر به چاقی شود)

برخی از شرایط پزشکی نیز می توانند منجر به افزایش وزن گردند. این عوامل عبارتند از:

  • سندرم پلی کیستیک تخمدان (PCOS) که باعث بر هم خوردن تعادل هورمون های تولید مثل زن می گردد.
  • سندرم پرادرویلی که یک بیماری مادرزادی نادر است و باعث ایجاد گرسنگی بیش از حد می شود.
  • سندرم کوشینگ که به آن هایپرکورتیزولیسم (افزایش کوتیزول) نیز می گویند.
  • کم کاری تیروئید که در آن غده تیروئید به اندازه کافی برخی از هورمون های مهم را تولید نمی کند.
  • آرتروز و سایر شرایطی که با ایجاد درد منجر به عدم تحرک می شوند.

چه افرادی در معرض خطر چاقی قرار دارند؟

ترکیبی پیچیده از عوامل ژنتیکی، محیطی و روانی می تواند خطر ابتلا به چاقی را افزایش دهد.

  • ژنتیک

    برخی افراد دارای فاکتورهای ژنتیکی می باشند که کاهش وزن را برای آن ها دشوار می کند.

  • محیط و جامعه

    محیط پیرامون شما در خانه، مدرسه، دانشگاه و اجتماع همگی می توانند بر نحوه و چگونگی تغذیه و میزان فعالیت تان اثر بگذارند. شاید اصلا یاد نگرفته باشید که باید تغذیه سالمی انتخاب کنید و یا در محل زندگی شما تهیه غذاهای سالم دشوار باشد یا محیط زندگی شما شرایط لازم برای پیاده روی و ورزش را نداشته باشد.

  • عوامل روانشناختی و سایر دلایل

    افسردگی گاهی اوقات می تواند منجر به اضافه وزن گردد زیرا برخی افراد برای به دست آوردن آسایش روحی غذا می خورند. همچنین برخی داروهای ضد افسردگی می توانند خطر افزایش وزن را بیشتر کنند. ترک کردن سیگار یک اتفاق مثبت است اما می تواند منجر به چاقی گردد. به همین دلیل هنگام ترک سیگار باید بر رژیم غذایی و فعالیت بدنی خود نظارت بیشتری داشته باشید. داروهایی مانند استروئیدها یا قرص های ضد بارداری نیز می توانند شما را در معرض خطر افزایش وزن قرار دهند.

چاقی چگونه تشخیص داده می شود؟

چاقی به معنای داشتن BMI یا شاخص توده بدنی 30 یا بیشتر می باشد. برخی روش های دقیق تر از جمله توزیع چربی بدن و نسبت چربی بدن به ضخامت پوست، مقایسه دور کمر و باسن و تست های غربالگری مانند سونوگرافی، توموگرافی کامپیوتری (CT) و MRI نیز می توانند چاقی را تشخیص دهند. پزشک ممکن است آزمایشاتی را جهت بررسی خطرات سلامتی مرتبط با چاقی تجویز کند از جمله آزمایش خون برای بررسی سطح کلسترول و گلوکز، تست عملکرد کبد، آزمایش دیابت، آزمایش تیروئید و آزمایشات قلبی.

عوارض چاقی چیست؟

منظور ما از چاقی بسیار فراتر از یک اضافه وزن مختصر است. بالا بودن نسبت چربی بدن به عضلات باعث ایجاد فشار بر روی استخوان ها و اعضای بدن می شود. همچنین التهاب را در بدن افزایش می دهد که می تواند یکی از دلایل سرطان باشد. چاقی یکی از دلایل اصلی ابتلا به دیابت نوع 2 می باشد. چاقی منجر به عوارض زیادی می گردد که برخی از آن ها تهدید کننده زندگی هستند:

  • دیابت نوع 2
  • بیماری قلبی
  • فشار خون بالا
  • سرطان های خاص (پستان، روده بزرگ و اندومتر)
  • سکته مغزی
  • بیماری کیسه صفرا
  • بیماری کبد چرب
  • کلسترول بالا
  • آپنه خواب و سایر مشکلات تنفسی
  • آرتروز
  • ناباروری

چگونه می توان از چاقی جلوگیری کرد؟

با انتخاب سبک زندگی سالم و متعادل از افزایش وزن جلوگیری کنید. روزانه بین 20 تا 30 دقیقه ورزش متوسط مانند پیاده روی، شنا و دوچرخه سواری انجام دهید. در انتخاب غذاهای خود دقت کنید. غذاهای مغذی مانند میوه و سبزیجات، غلات سبوس دار و پروتئین بدن چربی را انتخاب کرده و اعتدال را در مصرف غذاهای کم کالری و پرکالری رعایت نمایید.

چاقی

اگر چاق هستید و به تنهایی نتوانسته اید وزن خود را کاهش دهید بهتر است از یک مشاور تغذیه کمک بگیرید. پزشک در مورد تغییرات لازم در شیوه زندگی، شما را راهنمایی می کند. گاهی اوقات ممکن است نیاز به دارو یا جراحی جهت کاهش وزن داشته باشید.

مطلبی که مطالعه نمودید، پیرامون موضوع «آمادگی جسمانی» واقع در بخش «پیش از بارداری» می‌باشد. در ادامه مطالعه تعدادی از مطالب مشابه از لحاظ محتوا و موضوع را به شما پیشنهاد می‌کنیم.

همچنین شما می توانید با عضویت در کانال تلگرام دانشنامه فرزند هر روز مطالب مفید و معتبر ما را دنبال نمایید.

ارزیابی و توصیه
اولین ارزیابی را شما انجام دهید!
لطفا پس از وارد نمودن تاریخ اولین روز از آخرین قاعدگی، کلید محاسبه را بفشارید:

مطالب پیشنهادی

مطالب مجله ونوس

سایر مطالب مرتبط

پاسخ کارشناسان

در حال بارگذاری ...